Sertleşme Sorununda Tedaviler


Ağızdan kullanılan ilaçların kullanımı sırasında başka dikkat edilecek noktalar nelerdir?

Sildenafil sitrat ve vardenafil yağlı yemek sonrasında alındığında emilimi azalmakta, etkisi gecikmektedir. Tadalafil’in etkisi yağlı yemekle ve/veya az miktar alkol ile azalmamaktadır. İlaç kullanımı ile cevap alınamayan hastalarda doz arttırılarak en az 6 defa değişik zamanlarda ilişki denenmelidir.


Ağızdan alınan ilaçlar etkisiz olursa ne yapılabilir?

Öncelikle son yıllarda geliştirilmiş ve ülkemizde de mevcut Ekstrakorporal Shock Wave Therapy (ESWT) denilen bir tedavi yöntemi uygulanabilir. Bu tedavide penise düşük yoğunluklu ses dalgaları uygulanarak peniste yeni damar oluşumu desteklenmekte ve kalıcı olabilecek bir tedavi amaçlanmaktadır. Bu tedavinin de etkili olmadığı durumda ikinci basamak tedavilere geçilebilir. Bunlar sırasıyla vakum cihazı, kendi kendine iğne tedavisi (intrakavernöz enjeksiyon), idrar yoluna sıkılan ilaç kullanımıdır. Vakum cihazı denilen araç, penis üzerine geçirilen bir fanus ve bu fanus içindeki havayı emen bir pompadan oluşur. Penis üzerine silindir şeklindeki fanus yerleştirildikten sonra pompa aracılığıyla fanus içindeki hava emilir. Bu şekilde penis kanla dolarak fanus içinde büyür. Fanusun üzerindeki lastik penis köküne indirilerek kan penis içinde hapsedilir. Lastik 30 dakika boyunca penis üzerinde bırakılabilir ve ilişki kurulabilir. Sebep ne olursa olsun, % 90 başarı ile sertleşme sağlar. Ağızdan ilaç veya penise iğne kullanamayacak hastalarda rahatlıkla kullanılabilir. Dezavantajı ise kullanım için alıştırma yapmayı gerektirir ve hazırlığı biraz zaman alıcıdır. Türkiye’de hastalarımız tarafından pek benimsenmemiştir.


Kendi kendine iğne tedavisi nedir?

İlaç kullanarak başarı sağlanamayan hastalarda penis içine insülin iğnesi ile sertleşme sağlayan bazı ilaçlar uygulanabilmektedir. Bu ilaçlar prostaglandin E1, papaverin ve fentolamin olarak üç tanedir. Tek başına ya da karışım şeklinde kullanılabilmektedir. İlaç uygulandıktan 5-10 dakika sonra sertleşme oluşur. İlacın cinsine ve dozuna, hastanın sertleşme sorununun şiddetine göre etki süresi değişir. İlacın seçimi ve etki süresinin ayarlanması doktor tarafından uygulanarak ayarlanır. Hasta önerilen dozu ihtiyaç hissettiğinde kendi kendisine yapabilir.

Yan etki olarak ilacın etkisinin uzun sürerek sertliğin devam etmesidir. Sertliğin 4 saatten uzun sürmemesi gereklidir. Aksi takdirde penis içinde oksijen azalarak dokuya zarar verebilir. Bu tedavi yöntemi ile ortalama %60 -65 arasındadır. Papaverin en az etkili olandır, ancak en ucuzudur. Prostaglandin E1 en etkili ve pahalı olandır. Papaverin daha fazla yan etki yaratmaktadır. İkili veya üçlü karışımlar kullanarak yan etki oranı düşürülebilmekte ve hem maliyet azaltılabilmekte, hem de etkinliği arttırılabilmektedir.


İlaç seçimi nasıl yapılıyor?

Öncelikle hastaya ilişki için yeterli sertlik sağlayacak ilaç ve dozu belirleniyor. Etki süresi ise ilacın dozu ayarlanarak belirleniyor. Türkiye şartlarında kolay bulunabilen, etkili ama en ucuz olan ilaç veya karışımlar tercih edilmektedir.


İğne tedavisini herkes kullanabilir mi?

Kan hastalığı veya kanama problemi olanlar, penis içinde doku sertliği bulunanlar (Peyronie hastalığı), el becerisi düşük olanlar ve tedaviyi benimsemeyenler kullanmamalıdır. İğne korkusu olanlarda tedaviye alışmak mümkün olmayabilmektedir. Tedavinin avantajı elde edilen sertliğin hemen her seferinde hızla oluşturulabilmesi, dezavantajı ise ilacı üzerinizde taşıma zorluğu, iğne yapılan yerde kısa süren ağrı hissi veya sertlik olmasıdır. Etkili olmasına rağmen kullanımdaki bu zorluklar nedeni ile tedaviyi bırakma oranı yüksektir.


İdrar yoluna yapılan ilaç uygulaması nedir?

İdrar yolu içine sertleşme sağlayan prostaglandin E1 maddesi jel gibi uygulanabilmektedir. İdrar yolundan emilen ilaç etkisini gösterir, ancak yeterli emilimin olabilmesi için yüksek dozda ilaç kullanmak gereklidir. Bu nedenle de pahalıdır. Etkisinin iğneye göre az olması, pahalı oluşu olumsuz yönleridir ama kullanımı kolaydır. Türkiye’de bulunmamaktadır.


Bu yöntemlerden fayda görmeyen hastaların tedavi şansı var mı?

Ağızdan kullanılan ilaçlar, vakum cihazı veya kendi kendine iğne tedavisinden fayda görmeyen veya kabul etmeyen hastalara, psikojenik sertleşme sorunu olup psikiyatrik tedaviden uzun süre yarar görmeyen hastalara, şiddetli Peyronie hastalığı olanlara ve orak hücreli anemide penis protezi (mutluluk çubuğu) ameliyatı önerilmektedir. Penis protezleri silikondan yapılmıştır. Bükülebilir ve şişirilebilir olan iki türü vardır.


Bükülebilir penis protezi nedir?

Penisin kanla dolan iki silindir şeklindeki yapısı içine yerleştirilen ve ilişki için gerekli sertleşmeyi sürekli sağlayan bir protezdir. Bu protezlerin boyu sabittir, küçülmezler, ancak bükülebilirler. Büküldüğünde hasta giysilerini giyebilir. Protezler arasında ucuz olmaları, kullanmak için özel el becerisi gerektirmemesi avantajlarıdır. Penisin sönük haline dönememesi ve doğal görünmemesi ise dezavantajıdır.


Şişirilebilir protezlerin özellikleri nelerdir?

Hidrolik sistem esasına göre çalışır. Penis içine yerleşen iki silindir, deposu ve pompası olan sistemlerdir. Şişirilebilen protezler iki ve üç parçalı olmak üzere iki çeşittir. İki parçalı penis protezinde iki silindir ve bir pompa vardır. Üç parçalı da ise bunlara ek olarak bir de depo kısmı vardır. Şişirilebilen iki silindir penis içine, depo karın içine pompa ise torba içine, testis (yumurtalık) yanına cilt altına yerleştirilir. Bu parçaların hiçbiri dışardan görülmezler. Pompa kısmı sıkılarak depodan sıvı penise dolar ve istenildiği kadar sert kalır. İndirilmek istendiğinde pompa üzerindeki bir düğmeye basarak penis sıkılır ve sıvı depoya döner, penis yumuşar.


Bu protezlerin farkı var mı?

İki parçalı protezler özellikle karın alt bölgesinden ameliyat geçirmiş olanlara tercih edilebilir. Silindirlerin kapasitesi daha sınırlıdır. Üç parçalıda penis içinde bulunan silindirler daha yumuşak yapıdadır ve hem enine hem de boyuna penisin yapısı izin verdiği ölçüde genişler. Pompa üzerindeki bir düğme aracılığıyla indirilir ve indirildiğinde daha doğal bir görünüm sağlarlar. Her iki protez çeşidi de konforludur. Hasta ve eş memnuniyeti % 90’lara ulaşmaktadır.


Protez kimlere takılabilir ve cerrahisinin riskleri var mı?

Penis protezi erişkin, kanser tanısı, enfeksiyonu olmayan, beklentisi yüksek hastalara takılabilir. Psikiyatrik rahatsızlığı olanlar ve el becerisi olmayanlarda uygun değildir. Her ameliyatta olduğu gibi belli oranda risk elbette vardır. Özellikle ameliyat sonrası enfeksiyon gelişmesi ve vücudun protezi reddetmesi mümkündür. Enfeksiyon gelişme riski %2-3 gibi çok düşük orandadır. Son yıllarda yeni geliştirilmiş protezlerin dışı antibiyotik kaplıdır ve enfeksiyon riskini önemli ölçüde azaltmaktadır. Sertleşme sorunu tedavisinde son seçenek olduğundan bu ameliyat geri dönüşsüzdür.


Protezlerin ömrü var mı? Protez takılması boşalmayı veya idrar akışını etkiler mi?

Hayat boyu kullanılabilir. Mekanik parçalarda bozukluk gelişme şansı % 5 civarındadır. Bozukluk meydana gelirse üretici firma cihazı ücretsiz karşılamaktadır. Protezlerin takıldığı yer idrar yolunun bulunduğu süngersi doku ile ayrı yerlerde olduğundan, gerek idrar akışında gerekse boşalmada herhangi bir engel oluşmamaktadır. Boşalma olsa bile kişi istediği süre sertliğini sürdürebilir ve hislerinde de bir azalma olmamaktadır.